فرهنگ و ارتباطات

برای آنان که خواندن را تا حد ممکن و نوشتن را در حد ضرورت می پسندند.

در باره انتخابات و افتتاحات
ساعت ۸:٠۸ ‎ب.ظ روز جمعه ۱۸ فروردین ۱۳٩٦   کلمات کلیدی:

در باره انتخابات و افتتاحات 
 تقدیم به دکتر الیاس نادران و دوستانشان

آقای نادران نوشتند: آقای روحانی پرکار شده و برخلاف همیشه هرروز در سفراستانی است. ایرادی ندارد؛ میتواند از ۲۹اردیبهشت برای همیشه برود استراحت کند!

برایشان نوشتم: دولت تعهدکرد تمام تلاش خود را بکند تا ایتدا بسیاری از طرح هایی که 80% پیشرفت داشت را تکمیل کند و طرح های دارای اولویت دیگری را که ممکن بود در طول زمان معقولی اجرا کند . الان وقت افتتاح آن طرحهای تعهد شده و تکمیل شده است. واقعا از شخصیتی چون جنابعالی بعید بود چنین تلخ کام باشید.

ایشان نوشتند:چرا افتتاح همه پروژه‌ها همزمان با ایام انتخابات است و قبلا خبری نبود؟فرموده‌اند اتقوا من مواضع تهم آشیخ حتی تو هم!

نوشتم: نمی دانستم عرایض مشفقانه بنده را هم به سخره می گیرید والا مزاحم نمی شدم. تعهد تکمیل پروژه ها از ابتدا برای انتهای دوره انجام شده بود.دوری از مواضع تهمت توصیه ای اخلاقی و تهمت نزدن شرط تقوی است.

حالا خدمت ایشان و دوستانشان عرض می کنم: 
بنا به تقسیم منطقی سه نوع افتتاح پروژه داریم.؛ زودهنگام/ دیر هنگام/ به هنگام/.  دو نوع افتتاح زود هنگام داریم: اگر اعتبارات برخی پروژه ها را به صورت اختصاصی افزایش دهند می توان سرعت عمل را بالا برد و پروژه را زودتر از موعد به پایان رساند و افتتاح کرد(مانند مجموعه اجلاس سران در زمان آقای خاتمی که درکمتر از شش ماه آماده شد).گاهی هم به علت ضرورت های سیاسی پروژه هایی بدون اینکه تکمیل شده باشند افتتاح می شوند(مانند راه آهن اصفهان شیراز در زمان آقای احمدی نژاد در آستانه انتخابات 88). 
 اما آن چه در کشور ما رواج دارد افتتاح دیر هنگام است . به طور متوسط پروژه های بزرگ ما دو برابر زمان مصوب به طول می انجامد و حدود 12 سال به طول می انجامد. افتتاح های به هنگام در صورتی ممکن است که طراحی پروژه ها و تامین مالی آن درست و منطقی انجام شده باشد؛ بسیاری از طرح های فعلی از این نوع است چه آنها که تکمیل زمانبندی شده پروژه های قبلی بوده و چه پروژه های جدید که در همین دولت طراحی و اجرا شده است. یک ویژگی مهم بسیاری از طرحهایی که این روزها افتتاح می شود خصوصی بودن آنهاست. بخش خصوصی قدر سرمایه مالی و زمانی را می داند و در اجرای پروژه های خود بسیار دقیقتر از دولت عمل می کند. 
 یک نوع دیگر هم داشتیم که اسمش را میشد گذاشت هیچ هنگام؛ این ها پروژه های کوچک و بزرگی بودند که اساسا برای آنها بودجه ای پیش بینی نشده بود و به صورت اقتضایی و فی المجلس پیشنهاد و مصوب می شد و از همان اول هم معلوم بود اجرایی نخواهد شد. از این نوع طرح ها در اواخر دوره قبل به وفور اعلام شد و صرفا مطالبات مردمی از دولت بعد را افزایش داد. 
 حال سوال این است آقای دکتر روحانی طرح های تکمیل شده دوره خود را چه هنگام باید افتتاح کند؟ شما نمی توانید همزمان به او تهمت بزنید که دولتش ناکارامد و پیر و خسته و ... است و وقتی فقط در یک مورد با افتتاح پروژه هایی به ارزش 2400 میلیارد تومان در استان گیلان مواجه می شوید به او تهمت بزنید که اقداماتش انتخاباتی است. اگر چه خوب است همگان از اقداماتی که آن ها را در معرض تهمت قرار می دهد دوری کنند اما بهتر آن است شما و دوستان هم از تهمت زدن به خدمتگزاران ملت دوری کنید.


تلگرام
ساعت ٧:۱٠ ‎ق.ظ روز یکشنبه ۱۳ فروردین ۱۳٩٦   کلمات کلیدی:

https://t.me/hesmashena


نعل وارونه ای که برای آمرانش "آمد" ندارد.
ساعت ۸:٤٦ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ۱٢ اسفند ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: ارتباطات سیاسی

نعل وارونه ای که برای آمرانش "آمد" ندارد.
 حال که تحقیقات در مورد یک سایت مشکوک و کانال تلگرامی آن تقریبا تکمیل شده، دست پنهان در پس آن تلاش دارد به شایعات خود ساخته دامن بزند.
تحلیل محتوای این سایت و کانال آن نشان می‌دهد که این پروژه پیچیده، توهین، جریان سازی و شایعه پراکنی علیه همه ارکان نظام از رهبری معظم تا قوای سه گانه و نیروهای مسلح را وجهه همت خود قرار داده است. آخرین ترفند راهبران سایت برای ایجاد تفرقه میان قوا این است که سعی دارند خود را رسانه ای درون نظام ولی طرفدار دولت و علیه دیگران جا بزنند.
 وقتی چند روز پیش در شبکه اجتماعی به صراحت نوشتم: "از نظر اهل فن، آمد نیوز همان خودنویس است ولی برای دوره و محیط تلگرام. مراقب باشیم که فریبمان ندهند." مخاطب اصلی خود را می شناختم و پیامم را چنان واضح منتقل کرده بودم که منتظر عکس العمل متفاوتی باشم. متأسفانه یا خوشبختانه دو واکنش اخیر این سایت به آن نوشته حدسم را در مورد نوع فریب نهفته در این پروژه تخریبی تأیید کرد. 
 برای هر ناظر حاذقی روشن است که نگرانی اصلی پاسخ دهندگان یاداوری پروژه شکست خورده و افشا شده خودنویس است. خودنویس سازان سابق ترجیح داده اند این بار نعل وارونه بزنند، غافل از آن‌که این کار برایشان "آمد" ندارد و دو قوه قضاییه و مجریه و به جای افتادن در دام اختلاف افکنیها، مشترکا سرنخ‌های بدست آمده در باره ارتباطات و انتسابات این افراد را دنبال می کنند.


گزارش ملی پلاسکو
ساعت ٧:٤٩ ‎ق.ظ روز جمعه ۸ بهمن ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: سیاستگذاری عمومی

تشکیل هیأتی ویژه و مستقل برای تهیه یک گزارش ملّی برای بررسی حادثه ساختمان
 پلاسکو می تواند از تکرار روندها و فرایندهای فاجعه ساز جلوگیری کند.در مواردی که 
تعارض منافع، کثرت مدعیان و بزرگی فاجعه احتمال اختلال در فرایند بازبینی یک حادثه را 
جدی می کند می توان با دعوت از افراد متخصص، مستقل و خوشنام در حوزه های 
مرتبط با آن حادثه هم به ابعاد کمتر دیده شده پی برد هم گزارشی اطمینان بخش 
و قاطع به مسئولان و مردم ارائه کرد. چنین گزارشی اگر با متدولوژی مرسوم در چنین 
گزارشهای ملی تهیه شود دارای دستاوردهایی کاملا غیر سیاسی ولی کاملا سیاستی 
خواهد بود. امیدوارم شجاعت چنین اقدامی در ماههای آخر دولت یازدهم وجود داشته باشد.

هاشمی از دیروز تا فردا
ساعت ٥:٥۸ ‎ق.ظ روز چهارشنبه ٢٢ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: تحلیل سیاسی

 

1. اولین دشمنان هاشمی فرقان و منافقان بودند. برداشتی که جریان انحرافی نفاق و التقاط از انقلاب عرضه می‌کرد، چیزی جز دیوار سازی و مرز کشی‌ها و تقسیم‌بندی‌ها و دسته‌بندی‌های تفرقه برانگیز میان اقشار گوناگون ملت نبود.
2.  هاشمی اما "دیوارکشی" نمی‌کرد پل می‌ساخت: او حجت و الگوی مجسم تاریخ انقلاب اسلامی است که پلی می‌زند بر فراز اختلافات؛ به این لحاظ می‌توان هاشمی را نه‌فقط در ردیف و تراز پدران بنیادگذارانقلاب اسلامی و قانون اساسی طبقه‌بندی کرد بلکه می‌توان او را به‌عنوان یک "معلم تاریخ انقلاب اسلامی" در نظر گرفت.
33. شما در این مراسم پیوند سه نسل متفاوت را مشاهده کردید. چه رازی است در شخصیت این پیرمرد که نسلی که اساساً انقلاب را و حتی جنگ را ندیده می‌تواند با او رابطه برقرار کند؟ این شخصیت چگونه توانست پاره‌های جدا افتاده و شکاف‌های بین چندنسل را ترمیم کند؟
44. پیام رهبری نشان از ظرفیت نظام دارد که از یک سنت دیرینه در فرهنگ طلبگی برمی‌خیزد. سنت مباحثه و خوش‌آمد گویی به اختلاف‌نظر علمی که در جمهوری اسلامی به قالب نهادی درآمده. مطهری وقتی می‌خواهد از منتظری یاد کند می‌گوید "هم مباحثه بسیار عزیزم". این یک مفهوم غنی از دوستی است. دوستی یعنی "باهم احساس کردن" که درعین‌حال متضمن "باهم مباحثه کردن" نیز هست.
55. آن‌ها که هویت جعلی خودشان را بر مبنای نفی هاشمی ساخته بودند اکنون با یک بحران عظیم هویتی مواجه هستند. این تشییع بزرگ فرصتی است برای تصحیح یک انحراف عظیم که برخی می‌خواستند در مسیر انقلاب ایجاد کنند. همه آن هویت‌سازی‌های سلبی که کسانی بر مبنای نفی هاشمی از خودساخته بودند اکنون در زیر آفتاب حضور مردمی مثل برف ذوب می‌شود. تجربه این چند سال نشان داد که هویت‌ سازی سلبی اگرچه ممکن است چند صباحی جولانی داشته باشد، اما نمی‌تواند پایدار باشد.
6. وداع ملی باهاشمی بوی بهمن بوی شعار "همه باهم " می‌دهد که سرشت آن انقلاب عظیم اسلامی بود.
77.هاشمی در اغلب موارد بدنبال حل مسئله با کم‌ترین هزینه بود. جالب آن که وفات و وداعش هم الگویی از وحدت بخشی با کمترین هزینه بود.هاشمی هم چنان‌که در حیاتش غالبا مقوم انقلاب بود انشالله مماتش نیز موجب خواهد شد اندیشه انقلاب اسلامی هم چنان باقوت در جهان بدرخشد.
88. هاشمی عمیقاً به ولایت‌فقیه و رهبری آیت‌الله خامنه‌ای ایمان داشت و به آن وفادار بود، ازاین‌پس نیز یاران هاشمی و هم‌فکران او باید بر این باور پای فشارند.

9.از تلویزیون باید تشکر کرد. انگار که برخی مجریان منتظر یک بهانه بودند که از هاشمی بگویند! خانمی گوینده با صدای گرم و صمیمی در شبکه 2 می‌گفت "فردا به بدرقه تو خواهیم آمد. به بدرقه تو که در روزهای سخت با ما بودی".
100.حسینیه امام خمینی میزبان هزاران مشتاقی خواهد بود که تداوم حضور معنوی هاشمی را شاهد خواهند بود.

 
 
 

 
ساعت ٤:٢۳ ‎ق.ظ روز یکشنبه ۱٩ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: فساد

در پرونده ب ز دولت و قوه قضاییه اهدافی مشترک دارند و آن بستن مسیرهای فساد سازمان یافته، بازگرداندن اموال ملی به بیت المال و مجازات مجرمان و خطاکاران است. مسئولان دولت فعلی در چهار اطلاعیه جداگانه اقدامات خود را در همکاری و هماهنگی با قوه قضائیه تشریح کرده اند حالا نوبت مسئولان دولت قبلی است که از روی اختیار یا اجبار دهان بازکرده و در باره پدیده ب ز توضیحات کافی را ارائه کنند. همکاری تنگاتنگ دو قوه تنها راه باز شدن مشت بسته سارقان به اسم دور زدن تحریم هاست. مراقب باشیم در مجادله ها دزدان گم نشوند.


خسن و خسین
ساعت ۸:٢٥ ‎ق.ظ روز پنجشنبه ۱٦ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: تکذیب

 

" در ادامه با اشاره به انتخابات سال آینده و فعالیت های شخص حسام‌الدین آشنا عنوان کرد: این فرد از امور تیم رسانه‌ای آزاد شده و به دستور آقای روحانی باید فقط متمرکز روی مناظرات رئیس جمهور با رقبای او در انتخابات شود که نتیجه مناظره به چه صورت باشد و از محمد قوچانی دعوت می‌شود که مشاور رسانه‌ای آقای روحانی شود "

یادآوری: خسن و خسین هرسه دختران مغاویه اند.


سخنی با یاران آشنا
ساعت ٤:٥٥ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ۱٤ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی: جوابیه

سخنی با یاران آشنا:

 

ما محرمان خلوت انسیم غم مخور

با یار آشنا سخن آشنا بگو!

 

اینکه برخی تصور کنند مرکز بررسی های استراتژیک ریاست جمهوری یک اتاق فکر مرموز برای تولید ایده‌های ساده انگارانه است که "ما به ازای خارجی ندارند" یک تصور غلط است که بیش از هرچیز توهین به اجماع شعور و دانش مجموعه متنوعی از استادان و پژوهشگران کهنه‌کار و جوانی است که از همه اندیشکده های مهم کشور با این مرکز همکاری و همفکری می کنند. هیچ سر نهانی و راز سربسته ای در این مرکز وجود ندارد. مرکز بررسی های استراتژیک یکی از کوچکترین مراکز تحقیقاتی کشور است. طراحی نوین این مرکز به گونه‌ای است که پژوهشگر مستقر در معنای سنتی خود در آن جایی ندارد. همه اهتمام این مرکز بر تجمیع و تلفیق نظرات اندیشکده های مختلف و صاحبنظران متخصص در حوزه های گوناگون و ارائه آنها در قالب توصیه های سیاستی به مدیر عالی اجرایی کشور است. در این کار از نظرات افراد و اندیشکده ها با تمایلات و گرایشات مختلف سیاسی و جناحی استفاده می شود و هیچ محدودیتی برای استماع و استفاده از نظرات تندترین مخالفین دولت حتی در حساس ترین موضوعات برای خود قائل نبوده ایم. اینکه با نزدیک شدن به ایام انتخابات، عده ای به بهانه عای واهی عزم خود را برای کوبیدن دولت و رئیس جمهور تحت عنوان هجمه علیه مرکز بررسی های استراتژیک جزم کرده اند قابل درک اما تأسف برانگیز است.

مثال اول: سایت محترم رجانیوز در مقاله ای با عنوان "آدرس غلط مرکز بررسی های استراتژیک کشور را به کجا می برد؟"، با زیر سؤال بردن محتوای دو سخنرانی اخیر اینجانب در دانشگاه علامه طباطبایی و کنفرانس امنیتی تهران، استفاده از کلمه "دولت های فرومانده" برای اشاره به دولت های ضعیف و در حال فروپاشی در منطقه غرب آسیا را مهم ترین دلیل و نشانه بر ناآشنایی مجموعه کارشناسان مرکز بررسی های استراتژیک با الفبای سیاست و اصول سیاست خارجی برشمرده است. چراکه به زعم نویسنده محترم مقاله، نوآم چامسکی از این اصطلاح برای ایالات متحده آمریکا استفاده کرده است: "این اصطلاح سیاسی را پروفسور چامسکی برای کشورهایی به کار می برد که به رغم قدرت بسیار از اداره امور به صورت بهینه ناتوانند. درنتیجه مصداق این اصطلاح نه کشورهای ضعیف منطقه بلکه دولت‌هایی چون آمریکا هستند که با وجود داشتن قدرت زیاد ناتوان از اداره بحران‌های موجود خود هستند." در این مورد نمی‌توان اظهار نظری کرد فقط می‌توان آرزو کرد که ای کاش نویسنده محترم، عبارت دولت های فرومانده) failed states)را که چامسکی به شکلی استعاری و کنایه آمیز درباره سقوط اعتبار دولت آمریکا در زمان جرج بوش به عنوان تیتر یکی از کتاب های خود انتخاب کرده است، در جای دیگری مثلاً گوگل یا ویکی پدیا جستجو می کردند تا در میافتند که اصطلاح دولت های فرومانده را اولین بار آقای چامسکی خلق نکرده اند و تاریخچه ای بسیار قدیمی تر در متون روابط بین الملل دارد. همچنین متوجه می شدند که اگرچه این مفهوم هم مانند بسیاری مفاهیم دیگر در علوم انسانی مناقشه پذیر است اما معنای مشترک دولت های فرومانده هیچ ربطی به قدرت های بزرگ ندارد بلکه دقیقاً به کشورهای در حال ضعف و زوالی اطلاق می شود که در آنها دولت از انجام وظایف و کارکردهای اصلی خود عاجز است.

مثال دوم: به فاصله چند روز قبل تر، دوستی قدیمی در یادداشتی با عنوان "آشنا و تئوری سازی برای تحقیر ملی" ایده اصلی مطرح شده در سخنرانی اینجانب در همایش نظام بین الملل در دانشگاه علامه طباطبایی تحت عنوان "دولت های کارآمدتر در منطقه قوی تر" را به نقد کشیدند. به زعم ایشان "ایده دولت های کارآمدتر در منطقه قوی تر"، مترادف با «فروکاستن مولفه های قدرت ملی به صرف عوامل داخلی و کوچک شمردن نقش آفرینی فرامرزی دولت ها و برخورداری آنها از عمق استراتژیک» است و نتیجه تبعی چنین عقیده ای را «عبث خواندن نفوذ منطقه ای ایران و نهایتاً دستور عقب گرد به امثال حاج قاسم سلیمانی به داخل کشور» می داند. اولاً نه من و نه دیگران در جایگاهی قرار نداریم که بخواهیم و یا بتوانیم به سردار سلیمانی و همرزمانش دستور پیشروی یا عقب گرد بدهم. ثانیاً چه کسی است که نداند در فضای پرآشوب کنونی منطقه و در شرایطی که تهدیدات نظامی علیه کشورمان از هر سو و هر سمت در حال شدت گرفتن است، تقویت نیروی دفاعی و قدرت نظامی و توان عملیاتی ایران باید به عنوان یک هدف مسلم و غیر قابل مسامحه در نظر گرفته شود؟ و باز چه کسی است که بتواند انکار کند که دولت یازدهم در مقایسه با دولت های قبل، بیشترین بودجه ممکن را برای تقویت نیروهای مسلح و توان دفاعی کشور اختصاص داده است؟ نیروهای مسلح یکی از ستون های اصلی دفاع از کیان و اقتدار جمهوری اسلامی ایران هستند و جانفشانی های شهیدان سرافراز در دفاع از مرزهای  اقتدار نیز همواره مورد تکریم و تقدیر این ملت بوده است. اما برادری که برادر خود را به ارائه الگوی "تحقیر ملی" متهم می کند خوبست کمی هم در این باب تأمل کند که چگونه امروز سران جنایتکار اسرائیل با استقبال از آتش جنگی که به درون کشورهای اسلامی افتاده برای خود حاشیه امن ساخته اند و به تحقیر کل مسلمانان مشغولند. چگونه ایران انقلابی که روزگاری در اوج محبوبیت در میان توده های عرب و مسلمان قرار داشت در همه نظرسنجی ها مورد بدبینی و بدگمانی مردم منطقه واقع می شود؟ مشکل زمانی اتفاق می افتد که یک نیروی نظامی بخواهد هم طراحی استراتژی و هم اجرای سیاست منطقه‌ای را خود به تنهایی انجام دهد. مهم ترین اشکال وارد بر آن نقد، عبارت است از برابر گرفتن "قدرت نظامی" با "نفوذ منطقه ای". روزگاری اصطلاح هلال شیعی به عنوان یک توهین و افترا علیه ایران از سوی حکام عرب منطقه به کار می رفت. امروز انگار برخی داوطلبانه به دامی که برایمان پهن کرده اند افتاده اند و باکنایه اعلام می کنند که کنترل چهار پایتخت عربی را در دست دارند! اینگونه اشتباهات از یک طرف چیزی نیست جز مجروح کردن خط مشی چهل ساله جمهوری اسلامی در تاکید بر احترام به استقلال و تمامیت سرزمینی کشورها و از طرف دیگر تقدیم کردن دستاویز و بهانه به آن دسته از مروجان ایران هراسی که قصد دارند تلاش ایران را برای گستراندن حوزه نفوذ خود را به اثبات برسانند. آنچه که من تحت عنوان مدل دولت های کارآمد در منطقه قوی تر مطرح کرده ام، به هیچ وجه ناقض تلاش ایران برای کسب رتبه اول در منطقه نیست. من نگفته ام که ایران نمی تواند اولین در منطقه باشد بلکه پرسیده‌ام که آیا مناسب است کسی که چنین عزمی دارد آن را جار بزند! من نگفته ام ما نباید نفوذ منطقه ای داشته باشیم بلکه می گویم که نفوذ واقعی و پایدار از راه سخت افزاری و با قدرت نظامی به دست نمی آید بلکه نفوذ از جنس نرم است و آن عبارت است از ارائه الگویی موفق از استقلال و پیشرفت و کارآمدی دربرابر دیدگان مردم منطقه. همان که امام از آن به "الگوی جمهوری اسلامی" یاد می فرمود و مقام معظم رهبری هم با تأکید درست و دقیق بر لزوم ساختن "الگوی ایرانی-اسلامی پیشرفت" آن را تبیین نمودند. جمهوری اسلامی ایران از راه صدور الگوهای بومی پیشرفت و کارآمدی است که می تواند نفوذ خود را در منطقه در بلند مدت تضمین نماید. به یاد داشته باشیم که مأموریت رزمندگان و سالاران جنگی در طور تاریخ همیشه موقتی و کوتاه بوده است. در دوره پس از جنگ، بازسازی و ساختناست که میدان رقابت اصلی ما با رقبای منطقه ای است. آنها که بیشتر ساخته اند بیشتر بر قلب ها حکومت کرده اند تا آنها که ویران کرده اند. ما برای بازسازی سوریه و عراق و یمن و لبنان ( از ملت سازی تا دولت سازی تا آباد سازی) چقدر آماده شده‌ایم؟ مردم مسلمان و خسته از جنگ در چهار پایتخت عربی و فراتر از آن در سراسر منطقه اکنون چشم به ایران دوخته اند برای فردای پس از جنگ. حرف ما این است به همین سادگی!


 
ساعت ٥:۳٧ ‎ق.ظ روز سه‌شنبه ۱٤ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی:

از داماتو تا برجام :

آنچه نباید از یاد ببریم

 

اینکه برجام باید به مجلس شورای اسلامی می‌رفت و تصویب می‌شد یا نه؟  بحثی است که در همان زمان مورد مناقشه بود و نهایتاَ مصلحت بر این شد که بر خلاف سایر کشورهای پنج بعلاوه یک، برجام در ایران به مجلس برود و در آنجا به تصویب برسد.

برجام توسط مجلس شورای اسلامی و خصوصا با شروط نه‌گانه‌ای که مقام معظم رهبری بر آن مترتب فرمودند تصویب و اجرایی شد.

اکنون با تمدید قانون آیسا توسط کنگره آمریکا، جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است که برجام نقض شده است. اگرچه مادامیکه بندهای مرتبط با برجام در این تحریم‌ها توسط رئیس جمهور آمریکا ویو (waive) یا بلااثر می‌شود نقض عملی بر جام اتفاق نیفتاده، بر اساس شرط دوم از شروط نه گانه مقام معظم رهبری که وضع هرگونه تحریم در هر سطح و به هر بهانه‌ای را توسط هر یک از کشورهای طرف مذاکرات، نقض برجام محسوب می‌کند، مسئولین کشور نیز یکصدا و متحد از نقض برجام توسط آمریکا سخن گفتند و نشان دادند که در این خصوص هیچ شکاف و تفرقه‌ای در میان آنها وجود ندارد و اراده کامل برای دادن هر گونه پاسخ مناسب و مقتضی به نقض برجام در کشور وجود دارد.

در این بین اما باید توجه داشت که این تلقی از نقض برجام محدود به نگاه و تفسیر جمهوری اسلامی ایران است و احتمالا هیچ یک از اعضای پنج بعلاوه یک حتی چین و روسیه نیز این تلقی را از نقض برجام ندارند و تمدید تحریم‌های گذشته از سوی کنگره آمریکا علیه ایران را مادامیکه مرتبط با موضوعات هسته‌ای نیست ناقض برجام نمی‌شناسند.

در این بین مرور برخی نکات در خصوص قانون تحریم‌های ایران یا آیسا (Iran's sanctions Act) که به قانون داماتو (سناتوری که برای اولین بار آن را در کنگره آمریکا مطرح کرد) نیز معروف است و ارتباط آن با برجام خالی از لطف نیست.

1-    تحریم‌‌های داماتو یا آیسا متعلق به سال 1996 و پیش از داغ شدن موضوع هسته‌ای ایران است و هیچگاه مزاحمت جدی برای جمهوری اسلامی ایران نداشت. باید گفت این قانون بدون قطعنامه‌های تحریمی شورای امنیت ذیل فصل هفتم منشور ملل متحد که فلج کننده‌ترین آنها قطعنامه 1929 بود، تقریبا هیچ اثری نداشت؛ چون در عمل توسط اروپایی‌ها نقض می‌شد. این قطعنامه‌های تحریمی و فلج کننده شورای امنیت بود که با موافقت همه اعضای دایم و غیر دائم شورای امنیت از جمله چین و روسیه وضعیت ظالمانه و غیر انسانی را بر کشور ما تحمیل کرد؛ و برجام همه این شش قطعنامه را به یک باره به کناری گذاشت.

2-    قانون تحریم‌‌های ایران یا آیسا مصوب کنگره آمریکا است و می‌دانیم که کنگره از ابتدا مخالف مذاکرات هسته‌ای با ایران بود و حاضر نبود مصوبه خود را در این راه لغو کند. دولت آمریکا نیز قدرت لغو مصوبه کنگره را نداشت که ساده‌ترین دلیل آن این بود که حزب دموکرات اکثریت را در کنگره نداشت. از این رو عملات تنها امکان واقعی در مذاکرات برجام گرفتن تعهد از رئیس جمهور آمریکا مبنی بر بی‌اثر کردن بندهایی از این قانون بود که به پرونده هسته‌ای ایران مربوط می‌شد که این نیز در برجام به دست آمد و تا این لحظه اجرا شده است.

3-    همانگونه که گفته شد برجام درهیچ یک از مجالس کشورهای طرف، به تصویب نرسیده است که یک معاهده دوجانبه، چند جانبه یا بین‌المللی محسوب شود. در این سو نیز با شروطی که مجلس شورای اسلامی آن را به تصویب رسانده هر یک از طرفین می‌توانند آن را بهم بزنند. در عمل نیز؛ اگر آمریکا تحریم‌های هسته‌ای را برگرداند برجام نقض فاحش شده است و مکانیسم شکایت و اعتراض آغاز می‌شود.

4-     اگر آمریکا‌یی‌ها برجام را نقض نکنند، اما سایر بندهای تحریم‌های غیرهسته‌ای آیسا را که مرتبط با سرمایه‌گذاری در صنعت نفت کشور است ادامه دهند، تازه به موقعیت پیش از وضع تحریم‌های شورای امنیت می‌رسیم که در عمل تاثیری نخواهد داشت چون مانند قبل از قطعنامه‌های تحریم‌های شورای امنیت، اروپایی‌ها نسبت به این تحریم‌های یک جانبه تمکین نخواهند کرد.

5-     دلیل اینکه سایر تحریم‌ها علیه ایران باقی ماند این است که مذاکره‌کنندگان هسته‌ای کشورمان نه مجاز بودند در مورد روابط و مسایل دوجانبه با آمریکا مذاکره‌کنند و نه برنامه‌ای برای مذاکره در مورد رفع تحریم‌های غیرهسته‌ای وجود داشته است. محدوده مذاکرات، تحریم‌های هسته‌ای شورای امنیت، اتحادیه اروپا و تحریم‌های هسته‌ای یک طرفه هریک از کشورهای مذاکره‌کننده بوده است که در بر برجام همه آنها برغم وجود برخی بدعهدی‌ها و مانع تراشی‌های آمریکا آن هم در مباحث بانکی، مرتفع شده است.

6-     با برجام، مهمترین، فراگیرترین و پیچیده‌ترین تحریم‌های چندلایه وضع شده علیه کشورمان با راهبری مقام معظم رهبری، تدبیر ریاست جمهوری، همبستگی ملی و تلاش‌های پردامنه تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای، وزارت امور خارجه، سازمان انرژی اتمی و وزارت دفاع رفع شده است. اما دستور مذاکرات هسته‌ای نه رفع همه تحریم‌ها بلکه صرفاَ رفع تحریم‌های هسته‌ای بوده است. چرا که رفع هر تحریمی زمینه‌ها و شرایط اختیارات و راه‌کارهای خاص خود را می‌طلبد.

7-    در شرایط کنونی محرز است که رئیس جمهور جدید آمریکا تلاش خواهد کرد با اقدامات ایذایی و فشارهای تبلیغاتی ایران را وادار به نقض عملی برجام کرده و از این طریق بهانه‌های لازم برای تاسیس، تمدید یا تشدید تحریم‌ها علیه ایران را فراهم نماید. همه‌، اعم از موافقین و مخالفین دولت باید به خاطر حفظ منافع ملی و منافع مردم محتاطانه رفتار و اقدام نموده و از دادن هرگونه بهانه به آمریکا پرهیز کنند. این موضوع زمانی از اهمیت بیشتری برخوردار می‌شود که بدانیم در چه وضعیت منطقه‌ای مناسبی قرار داریم. به دیگر معنی اکنون که دولت‌های دوست ایران در منطقه به خصوص عراق و سوریه توانسته‌اند به موفقیت‌های شایانی در تثبیت موقعیت خود نایل شوند و تروریست‌ها و تروریست‌پرورها در ضعیف‌ترین موقعیت قرار دارند. نباید با اقدامات و رفتارهای نسنجیده، مجددا ایران را در معرض اقسام تهدیدهای تحریمی و نظامی و اتهامات جدید قرار دهیم.

 


از برجام تا حلب
ساعت ٦:۳٦ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٥ دی ۱۳٩٥   کلمات کلیدی:

آیا میان برجام(رفع تحریم های هسته ای ایران) و موفقیت ارتش سوریه در آزاد سازی حلب از اشغال تروریست ها رابطه ای وجود ندارد؟

 

← صفحه بعد